Zoek

Markten helpen Merkel in opzet voor hervormingen

Markten wachten op draai van Duitsland

20 november 2011

Financiële markten willen verdere ingrepen zien om de Europese schuldencrisis te stoppen. Duitsland staat op de rem. Ironisch genoeg leidt de impasse tot actie in probleemlanden. Maar dat kan het eindstation niet zijn.

Zou de Duitse bondskanselier Angela Merkel nog wel eens een krant open slaan? In dat geval kan het haar niet ontgaan dat zo ongeveer alle spelers op de financiële markten hard roepen om meer actie.

Want de plannen die nu om tafel liggen lijken niet genoeg op de meubels te redden.

Het is nu een bijna een maand geleden dat beleidsbepalers uit de eurozone onder grote druk met een reddingspakket voor de euro kwamen.

Afgezien van de directe steun aan Griekenland was de teneur van dat akkoord toch vooral dat landen in problemen de eigen huishouding op orde moesten krijgen. Een kwestie van de langere adem dus.

Lange termijn
In die doelstelling valt toch vooral de hand van het machtigste euroland Duitsland te herkennen. Bondskanselier Merkel hamert er continu op dat de oplossing van de eurocrisis bij de politiek ligt en een lange adem vereist.

Financiële markten lijken het vertrouwen in de politiek juist te hebben verloren. Het akkoord van eind oktober heeft de markten niet gekalmeerd. De rentes op staatsleningen van zo ongeveer alle Eurolanden (behalve Duitsland) blijven oplopen.

En dus gaat alle aandacht uit naar Frankfurt, de hoofdzetel van de Europese Centrale Bank. Die zou massaal moeten ingrijpen om de staatsschuld van landen beheersbaar te houden.

Voor Duitsland zijn directe ingrepen van de ECB geen optie. De huidige actie van de ECB, er is inmiddels voor ruim 180 miljard aan staatsobligaties van probleemlanden opgekocht, wordt in Duitsland nu al als onwettig gezien. Uitbreiding van steunoperaties is uit den boze.

Dezelfde richting
Ondanks de volstrekt tegengestelde mening werken grote beleggers en Duitsland op een belangrijk punt in dezelfde richting.

Onder druk van de markten is de nood van bijvoorbeeld Italië en Griekenland inmiddels zo hoog dat er in een vloek en een zucht baanbrekende hervormingen worden doorgevoerd voor langere termijn. En ook Frankrijk zal met fikse hervormingen moeten komen om uit de gevarenzone te geraken.

Daarmee lijkt Duitsland, ook dankzij druk van de markten, zijn zin te krijgen. Wie gered wil worden moet schoon schip maken en keihard beterschap beloven. De luidruchtige oproepen om directe majeure ingrepen maakt in Duitsland inmiddels nog maar weinig indruk.

Maar nu
Grote vraag is wat er moet gebeuren als alle wankelende eurolanden beterschap hebben beloofd op de langere termijn (én vastgelegd in besluiten). Dan zal er toch nog directe hulp moeten komen om het de schuldenlanden niet nog moeilijker te maken om uit de problemen te komen.

Dat kan grofweg op twee manieren. Of de ECB moet ingrijpen of de ‘sterke' lidstaten moeten meer geld/garanties beschikbaar stellen om het vertrouwen terug te krijgen.

Voor beide opties is een draai vanuit Duitsland nodig. Grote vraag is wat er nog moet gebeuren voordat bondskanselier Merkel binnenlandse kritiek trotseert en verder ingrijpen mogelijk maakt.

Reageer op dit artikel

rdcrommelin, 21-11-2011 17:04:50

De laatste zin van van Leeuwen kan relevant worden. Het is dus onzin als Wilders een opdracht aan een bureau geeft om de consequenties te onderzoeken van uittreding uit de eurozone door Nederland. De enige die een zinvolle opdracht hiertoe kan geven is Merkel maar die heeft dit waarschijnlijk al door haar ambtenaren of anderen laten onderzoeken. Als Duitsland de eurozone verlaat moet Nederland volgen, zoniet dan zal ook Nederland in de eurozone moeten blijven. Zo simpel is dat . Er is natuurlijk niets nieuws onder de zon, voor de euro had Nederland de gulden aan de D-mark gekoppeld omdat Duitsland economisch zo belangrijk voor ons is. Dus netjes afwachten wat Duitsland doet. Robert Crommelin

smiley.toerist, 21-11-2011 16:21:30

Ik vind het terecht dat Merkel nu afwacht hoe de Italianen en Grieken de bezuinigingen aanpakken. Beter nu streng zijn en later kan altijd nog altijd soepelheid getoond worden. Het vertrouwen van de markten is zolang toch niet te herstellen. Beleggers gaan zich altijd zenuwachtig maken over allerlei scenario's waar ze risico's lopen. Elke constructie zal altijd risico's hebben. Je moet niet verwachten dat markten rationeel zijn. De beste manier is om te wachten tot de aandacht wordt afgeleid door de komende dollar crisis, wanneer de kredietvaardigheid van de VS en de dollar in twijfel wordt getrokken. De eurocrisis heeft voor de VS de aandacht afgeleid van de budgetcrisis waar de Amerikaanse politici niet uitkomen. Als het vertrouwen daar ook wegvalt hebben beleggers geen plek meer waar veel risicoloze staatsobligaties gekocht kunnen worden. (De overblijvende veilige landen kunnen de vraag niet aan) Beleggers zullen dan gedwongen worden om toch risico's te nemen. Dan is het moment gekomen om tijdelijk de probleemland obligaties uit de markt te halen. De ECB kan alle financiering behoeftes van die landen dekken door kort lopende leningen (3 maanden) met een redelijke rente. De bestaande staatsobligaties blijven gewoon lopen, maar daar hebben de landen geen last van want die zijn op de oude goedkope rentes. Als de landen terugvallen worden de leningen niet verlengd als drukmiddel. Om te vermijden dat de stuwdam aan korte termijn lenigen zich opbouwt kan onderhandeld worden met de Europese noodfonds voor langere termijn leningen. Dit geeft de landen en Europa de tijd om de problemen structureel aan te pakken. Het moet afgelopen zijn dat de markt alles bepalend is. De "markt" is geen betrouwbare partner waarop je kan bouwen. Zodra het vertrouwen in een land zich hersteld kan er weer op de markt geleend wordt.

jlvdhaar, 21-11-2011 13:37:16

Nederland heeft 14 milliard aardgasbaten dus 3% van het n.p.als die inkomsten er niet waren hoe stond nederland er dan voor.6tot 8 % meer begrotingstekort,maar daar hoor je niemand over.Het is makkelijk afgeven op landen zonder natuurlijke bronnen. Als alle landen is beginnen de geldverslindende over heid inte perken + domme subsidies af te schaffen,vooral aanbuitenlandse regiemes,die er hun eigen volk mee kunnen onderdrukken,dan schoten alle landen al een heel stuk op. Gokindustrie aanpakken,hier profiteren enkele criminelen van.

Connie van Wee, 20-11-2011 23:10:31

Connie van Wee, 20-11-2011 Niemand hoor ik klagen over België: goed idee om bij de lijst van treurige begrotings'achterblijvers op te nemen. Wanneer wordt er in Brussel een EU Minister voor Financiën geïnstalleerd met de bevoegdheid om tijdig maatregelen te nemen?

Renier K, 20-11-2011 19:58:28

Zachte heelmeesters maken stinkende wonden. Nu de poot stijf houden geeft de beste garantie dat alle probleemlanden hun knopen tellen en de tering direct ingaand naar de nering zetten. Het potverteren ten koste van ons heeft al veel te lang geduurd. Geen cent extra dus, geen cent!

steenman, 20-11-2011 19:57:35

U betrekt een stelling die een jaar geleden misschien nog enige geloofwaardigheid had. Wie, in uw visie, moet wie nu nog redden? Frankrijk, Italie, Spanje, Portugal, Ierland en Griekenland kunnen zich absoluut geen "reddingsgeld" veroorloven. Frankrijk mag al blij zijn als het een A status behoudt. Vind U echt dat Duitsland en Nederland de rest van Europa moeten redden= En denkt U echt dat zoiets mogelijk is=

TonVH, 20-11-2011 19:13:56

Het valt te hopen dat Duitsland z'n poot stijf houdt anders rest er alleen een giga inflatie en tientallen jaren armoede in heel Europa.

lalicorne, 20-11-2011 18:43:17

Geld uit de ECB halen geeft korte termijn verlichting voor de markt maar het verkeerde signaal voor alle landen, in het bijzonder de zwakke die hun zaken niet op orde hebben. De leiders, volksvertegenwoordigers en bevolking van landen die er een potje van hebben gemaakt, moeten worden doordrongen van ons voornemen dat ze materieel niets van ons te verwachten hebben. Alleen dat kan ze op het goede spoor zetten.

adheeze, 20-11-2011 18:33:19

Duitsland moet niet ingaan op de eisen van de zwakke zuid europese landen,die de afgelopen twintig jaar geen enkele begrotingsdiscipline hebben getoond. Derhalve discipline door Brussel laten afdwingen en tijdelijk geld lenen aan het IMF die deze landen tijdelijk kan steunen Wil men dit niet of kan men dit niet,dan scenario neuro en zeuro uitwerken.

Jan van Leeuwen, 20-11-2011 18:22:52

Zolang een Griekse oppositieleider meent zich nog arrogant te kunnen gedragen en weigert een handtekening te zetten onder maatregelen die hij klaarblijkelijk onderschrijft, met het argument dat zijn woord genoeg moet zijn, zijn we nog ver verwijderd van een fraudevrije Euro Zone waar begrotingsdiscipline vanzelfsprekend is. Dus Merker zal nog wel een tijdje dwarsliggen en mogelijk de Eurozone verlaten indien er door de probleemlanden niet geloofwaardig wordt gehandeld.


Om te kunnen reageren dient u in te loggen.
Uw reactie verschijnt op deze website. Wees voorzichtig met persoonlijke gegevens op internet.

Heeft u nog geen gebruikersnaam, klik hier

Ik ben mijn wachtwoord vergeten

Fondsen selecteren en zien

Niet de juiste FlashPlugin?
U heeft waarschijnlijk niet de juiste FlashPlugin geinstalleerd.

De laatste versie kun u hier verkrijgen. U wordt dan naar een andere pagina doorverwezen waar u de juiste plugin kunt downloaden en installeren.

Het zou ook kunnen dat javascript uit staat in uw browser. Deze dient u aan te zetten.

80dB