Het overnamebod van 8,60 euro per aandeel Océ van Canon is weliswaar 70 procent boven de slotkoers van afgelopen vrijdag, maar geen bod waarbij alle aandeelhouders Océ een gat in de lucht zullen springen.
Océ is langzaam afgegleden van een belangrijke speler in de markt van printers en copiers tot een gemarginaliseerd concern dat onvoldoende schaalgrootte had om een vuist te maken tegen wereldspelers. Indien Océ na overname door een sterke partij opgaat in een groter geheel kan de winstgevendheid sterk worden verbeterd. Dat geldt voor de overname door Canon, maar ook voor een overname door concurrenten zoals HP en Kyocera.
Management greep te laat in
Het aandeel van de Venlose printer- en copierfabrikant noteert sinds eind vorig jaar op zeer lage niveaus en vrijwel voortdurend onder de 5 euro. Het persbericht schermt met een bod dat 137 procent boven de gemiddelde beurskoers van de afgelopen 12 maanden ligt, maar dat beeld verdient een nuancering. In de periode 2000-2007 fluctueerde de koers meestal tussen 10 en 15 euro. En in 1998 was een aandeel Océ nog 40 euro waard.
Een analyse van de cijfers van de printerfabrikant over de afgelopen jaren levert het beeld op van een onderneming op weg naar het einde. Een gestaag afkalvend eigen vermogen, een stagnerende omzet en hoge kosten voor onderzoek en ontwikkeling drukten sterk op de resultaten. Daarnaast werd het bedrijf hard getroffen door de recessie: in het laatste kwartaal (een verlies van 25 miljoen euro, 1 miljoen meer dan een jaar eerder) bedroeg de omzetdaling op autonome basis 12 procent. Ook de opbrengst uit servicecontracten en onderhoud toonde in het derde kwartaal een autonome neergang van 7 procent.
Het management had juist strategisch ingezet op het verhogen van deze omzet. Dat bleef te lang zonder resultaat. Océ heeft het roer niet tijdig kunnen omgooien en dat mag het bestuur van Océ zich aantrekken. Het management is er niet in geslaagd Océ tot een sterke, winstgevende nichespeler om te vormen.
Gemarginaliseerd
Océ bleek een te kleine partij in een sterk globaliserende afzetmarkt. Canon koopt nu voor 730 miljoen euro (1,5 miljard euro inclusief de schulden) een jaaromzet van circa 2,7 miljard dit jaar. Dat is niet al te veel als de mogelijke synergievoordelen zowel aan de achterkant (onderzoek en ontwikkeling) als aan de voorkant (distributie) gerealiseerd kunnen worden. Juist deze potentiële synergievoordelen kunnen de interesse wekken van andere kandidaat-kopers.
Het bijna tien keer zo grote Canon is op veel fronten een stuk efficiënter dan Océ. De omzet per werknemer is bij Canon ongeveer 30 procent hoger en de operationele winstmarge bedraagt een veelvoud (12 procent over 2008). Het rendement op het eigen vermogen in de afgelopen drie jaar was gemiddeld bij Canon ruim twee keer zo hoog dan bij Océ. Dat in overweging nemend is niet uit te sluiten dat een derde partij een hoger bod neer kan leggen. HP en Kyocera zijn in dit verband mogelijke kandidaten.
Vereniging van Effectenbezitters