De effectenhandel is een kwestie milliseconden geworden. Maar wie van broker wil veranderen moet er rekening mee houden weken bezig te zijn. Met alle risico's op koersverlies van dien.
Real-time-koersen, snelle verwerking van orders via internet en dalende kosten. Het zijn zaken waaraan de gemiddelde particuliere belegger inmiddels gewend is.
Toch hebben nog niet alle onderdelen van beleggen de eenentwintigste eeuw bereikt. Wie zijn portefeuille wil overboeken naar een andere bank of broker is weken en soms maanden bezig.
Intussen zijn de mogelijkheden om te handelen zeer beperkt. Het gevaar bestaat dat de portefeuille na overboeking een stuk minder waard is geworden.
Steekproef
De VEB hield een steekproef naar de tijd die de verschillende aanbieders nodig hebben om de effectenportefeuille op verzoek van de klant over te boeken naar een andere aanbieder. Daarvoor werden gegevens gebruikt van BinckBank over de maand mei 2010. Deze internetbroker is er veel aan gelegen om zo veel mogelijk klanten zo snel mogelijk aan zich te binden.
Tien dagen
Het Klachteninstituut DSI hanteert een termijn van tien werkdagen (twee weken) als een aanvaardbare termijn voor het overboeken van binnenlandse aandelen.
Navraag bij een aantal Nederlands banken leert dat ook overboeken van buitenlandse aandelen binnen tien werkdagen geregeld moet zijn. De richtlijnen die brokers doorgaven verschilden niet veel.
Binnenlandse aandelen verwachten banken over het algemeen een stuk sneller over te boeken dan buitenlandse aandelen. Tevens wordt door elke bank of broker gewezen op het feit dat zij altijd afhankelijk is van de leverende partij ( de oude bank/broker).
Buitenland langer
Het overhevelen van buitenlandse aandelen duurt vaak langer, zelfs als het gaat om effecten met een notering op Euronext in Parijs of Lissabon.
Een termijn van twee weken is in beleggingstermen een kwestie van lichtjaren. Toch blijken ABN Amro, Rabobank, ING en SNS gemiddeld veel langer nodig te hebben voor een verhuizing van effecten, dan dat zij zelf aangeven als richtlijnen. Op basis van twintig overboekingen per bank in de maand mei blijkt ABN Amro ruim drieënhalve week bezig met overboeken.
| Hoeveel tijd kost een overboeking? (genoemde bank is de 'oude' aanbieder) |
 |
Ook Rabobank en SNS halen de norm niet en nemen gemiddeld drie weken de tijd. De prestaties van ING zijn ronduit lachwekkend. De bank had gemiddeld ruim negen weken nodig om een portefeuille over te boeken. In één van de twintig gevallen bleek de termijn zelfs opgerekt tot 29 weken, meer dan een half jaar.
Risico op verlies
Lange overstaptijden zijn niet alleen irritant, maar ook risicovol. Tijdens de overboeking is het voor beleggers niet mogelijk om te handelen. Bij een neergaande beurs betekent dat onvermijdelijk koersverlies. De in deze steekproef gebruikte overstappen vonden (deels) plaats in mei.
Dat was de maand waren in de beurzen in mineur waren vanwege de Griekse crisis. De AEX verloor in een maand zeven procent, de S&P 500 van grootse Amerikaanse beursfondsen daalde meer dan negen procent.
De geanonimiseerde portefeuilles die wij voor dit onderzoek bekeken werden vaak nog harder geraakt. Verliezen liepen op tot bijna 33 procent. De betreffende belegger moest dus machteloos toezien hoe een derde van zijn portefeuille was weg gesmolten voor deze zijn nieuwe bank bereikt had.
Kosten
Overstappen van aanbieder is niet gratis. Veel brokers en banken brengen kosten in rekening en die kunnen fors oplopen. SNS rekent een vergoeding van €5,- per Nederlands fonds en €25,- voor ieder buitenlands fonds wanneer de belegger naar een andere broker wilt vertrekken. In vergelijking met de traditionele grootbanken is SNS echter nog behoorlijk goedkoop.
De nieuwe broker is vaak bereid eerdergenoemde kosten op zich te nemen, maar hier zijn maxima aan verbonden die per aanbieder verschillen.
| Richtlijnen die brokers hanteren voor overboeken |
 |
SNS kent geen maximum in zijn totale vergoeding maar alleen een maximum vergoeding van €25,- per fondsregel. ABN vergoedt ook maar liefst tot een bedrag van € 1.500,-. Ook Binckbank en ING vergoeden een behoorlijk bedrag. De maximum vergoeding bij Lynx en Today's ligt daar weer onder.
Rabobank vergoedt in eerste instantie niets. Bij de Rabobank kan het zelfs zo zijn dat de belegger moet betalen wanneer deze zijn fondsen wil overboeken. Zo rekent Rabobank €5,50 voor het aanmelden van binnenlandse aandelen en zelfs €37,50 voor het aanmelden van buitenlandse aandelen.
In overleg met het regionale filiaal kan het echter zo zijn dat de kosten door de Rabobank zelf worden vergoed.