Jarenlang was de overtuiging dat conglomeraten superieur zijn aan andere bedrijfsmodellen. De schaalvoordelen van almaar groeien moesten leiden tot meer winst en hogere beurskoersen. Door actief te zijn in zoveel mogelijk industriële takken, zouden die voordelen verder toenemen. Stabiele kasstromen uit de ene tak konden kapitaalintensieve projecten elders financieren.

In de praktijk gebeurt meestal het tegenovergestelde. Er is altijd wel één bedrijfstak in crisis die de aandacht van het management opslokt en de beurskoers drukt. Daarnaast houden veel beleggers niet van de complexiteit van conglomeraten omdat hun waarderingsmodellen de verschillende bedrijfsactiviteiten moeilijk in samenhang kunnen beoordelen. Activistische aandeelhouders als Elliott Management zien dat, en proberen bedrijven daarom tot opsplitsen te dwingen.

Dat lukt vaker wel dan niet. Samengestelde concerns als General Electric, DuPont, 3M, Kraft Heinz en Unilever deden grote delen van hun activiteiten de afgelopen jaren de deur uit, of zijn daarmee bezig. General Electric knipte zich bijvoorbeeld op in drie delen: GE Aerospace, GE HealthCare en GE Vernova. Unilever maakte in maart 2026 bekend zich niet langer op voedingsmiddelen te richten.

Van thermostaat tot Apollo 11
Ook Honeywell is bezig met een opsplitsing. Het bedrijf werd in 1906 opgericht door Mark Honeywell als fabrikant van verwarmingssystemen. Bij consumenten is Honeywell vooral bekend van de thermostaten en alarminstallaties met het karakteristieke bedrijfslogo. In de decennia daarna groeide Honeywell uit tot een ‘echt’ conglomeraat. Het leverde onder meer onderdelen voor de Apollo 11, was een vroege concurrent van IBM op de markt voor mainframecomputers en ontwikkelde de automatische piloot voor vliegtuigen.

Na een kleine eeuw van overnames werd Honeywell in 1999 zelf overgenomen door collega-conglomeraat AlliedSignal. Het gecombineerde bedrijf ging verder onder de naam Honeywell en deed nog een aantal overnames in uiteenlopende branches.

Begin deze eeuw, achteraf bezien het hoogtepunt van de liefde voor Amerikaanse conglomeraten, leek het tot een nog grotere overname te komen. General Electric probeerde Honeywell in 2000 in te lijven. De plannen werden goedgekeurd door de Amerikaanse mededingingsautoriteiten, maar in 2001 geblokkeerd in Europa. De Europese marktwaakhond was bang voor een gebrek aan concurrentie op de markt voor vliegtuigmotoren.

Conglomeraat in crisis
De mislukte overname stortte Honeywell in een serieuze crisis. Pas in 2013 was het bedrijf voor het eerst weer meer waard dan in 1999. David Cote, die in 2002 aantrad als ceo, beschreef in zijn memoires dat het bedrijf in die tijd een puinhoop was. In de eerste maanden na zijn aantreden kreeg hij niet eens toegang tot de bedrijfsfinanciën uit paranoia van de rest van het bestuur. Cote wist orde op zaken te stellen en nam de eerste stappen om meer focus aan te brengen in de activiteiten van het concern.

Dat proces is nog steeds gaande. Zo werden de thermostaten en alarmsystemen in 2018 ondergebracht in het beursgenoteerde Resideo. In datzelfde jaar werd ook auto-onderdelen-producent Garrett Motion afgestoten.

De jaren erna ging de bezem verder door het conglomeraat, maar beleggers waren niet erg tevreden met de strategie van Honeywell. Het aandeel kwam nauwelijks van zijn plaats en bleef ruimschoots achter bij concurrenten.  

In 2023 beloofde de toen net aangetreden ceo Vimal Kapur Honeywell niet op te breken. Hij zag een toekomst voor zich waarbij het bedrijf zich zou richten op innovaties in de luchtvaart, automatisering en de energietransitie. Kapur wist beleggers niet te overtuigen, en het aandeel bleef sukkelen. Dat zorgde er eind 2024 voor dat Elliott Management instapte bij het conglomeraat.  

Berucht hedgefonds
Dit fonds, dat in Nederland berucht werd door de strijd rond verffabrikant AkzoNobel, nam voor 5 miljard dollar een belang van 3,4 procent in Honeywell. ‘De conglomeraatsstructuur die ooit zo goed bij Honeywell paste, doet dat niet meer, dus het is tijd geworden voor versimpeling’, schreef het hedgefonds. Elliott wees er ook op dat concerns als General Electric en United Technologies in het verleden groots profiteerden van opsplitsingen.  

Na een korte periode waarin het bedrijf zich verzette tegen de activist, won Elliott Management de strijd. In oktober 2025 ging chemicaliënproducent Solstice met een beursgang de deur uit. Ook verkocht Honeywell dat jaar een bedrijfsonderdeel dat veiligheidsbrillen, valhelmen en gezichtsmaskers maakt. De twee deals leverden respectievelijk 1,5 en 1,3 miljard dollar aan cash op voor het achterblijvende concern.  

Vorig jaar maakte ceo Kapur bekend dat ook de luchtvaarttak zelfstandig wordt. Die afsplitsing moet komende herfst voltooid zijn. Deze divisie produceert onder meer radars en automatische besturingssystemen voor de commerciële luchtvaart, defensie en ruimtevaart. Daarnaast maakt zij motoren voor kleinere toestellen, zoals privéjets, militaire vliegtuigen en helikopters.

Onmisbaar in de luchtvaart
Met de enorme hoeveelheid toepassingen die Honeywell de luchtvaart biedt, heeft het zichzelf onmisbaar gemaakt in die sector. Van alle vliegtuigen die op dit moment rondvliegen, bevat 90 procent één of meer Honeywell-toepassingen. De omzet komt voor 39 procent uit burgerluchtvaart, voor 20 procent uit privévliegtuigen en voor het overige deel uit defensietoepassingen. Daarbij is vooral de Amerikaanse overheid een grote klant. Deze was vorig jaar in zijn eentje goed voor 4,6 miljard dollar aan omzet, 26 procent van het totaal.

De luchtvaarttak hoeft voorlopig niet te vrezen voor een neergaande markt. De productie van vliegtuigen blijft al jaren achter bij de vraag, wat vooral het gevolg is van productieproblemen bij Boeing en Airbus. Die lijken nu grotendeels achter de rug en de twee grootste vliegtuigbouwers ter wereld kunnen weer opschalen.  

Ook de markt voor privévliegtuigen groeit hard. Voor Honeywell betekenen meer vlieguren van bestaande toestellen en een stijgende vraag naar nieuwe toestellen hogere onderhoudsinkomsten. Daarnaast is er meer vraag naar nieuwe systemen.

Defensieomzet naar 30 miljard  
De toegenomen vraag naar militair materieel komt zowel vanuit de VS als vanuit Europese landen die hun defensiecapaciteit uitbreiden. In 2023 waren de defensie-inkomsten goed voor 4,9 miljard dollar, in 2025 was dat al 7,2 miljard. Het bedrijf voorziet dat de defensiegerelateerde omzet hard blijft stijgen en in de komende tien jaar zelfs naar 30 miljard kan groeien.  

Voorheen leverde Honeywell vooral de systemen en verzorgden de afnemers zelf het onderhoud. Dat verandert doordat de technologie aan boord steeds complexer wordt. Onderhoud voor de commerciële luchtvaart is inmiddels goed voor 7,8 miljard dollar omzet, veel meer dan de 2,5 miljard die systeemverkoop opleverde. De onderhoudsinkomsten groeiden sinds 2021 met gemiddeld 18 procent per jaar en zorgen, dankzij langlopende contracten met inflatiecorrecties, voor stabiele en winstgevende kasstromen.

Kredietwaardigheid
De uitdaging bij afsplitsingen als die van Honeywells luchtvaarttak – waarbij bestaande aandeelhouders aandelen krijgen in het nieuwe bedrijf – is het bewaken van de kredietwaardigheid van zowel de ‘RemainCo’ als de ‘NewCo’. Honeywell ziet de hoge waardering die de kredietbeoordelaars op het concern plakken als een van zijn kroonjuwelen. Zo’n waardering zorgt ervoor dat het concern goedkoop kan lenen en de flexibiliteit behoudt om in de toekomst grote investeringen of aankopen te doen.

Kredietbeoordelaars kijken voor die waardering onder meer naar de verhouding tussen de nettoschuld en de ebitda-winst, en naar de verhouding tussen de schuld en de vrije kasstroom. Aangezien het luchtvaartonderdeel goed is voor 47 procent van de verwachte ebitda-winst over het jaar 2026 en een verwachte organische groei heeft van 8 procent, moet Honeywell met het geld dat de afsplitsing oplevert voor een stevige schuldverlaging zorgen.  

Tegelijkertijd gaan aandeelhouders mopperen als het nieuwe bedrijf zó’n grote schuldenlast opgeplakt krijgt dat het vanaf de geboorte al nauwelijks levensvatbaar is. Het is al niet makkelijk om als afgesplitst bedrijf zelfstandig verder te gaan: computer- en boekhoudsystemen moeten worden losgekoppeld, er moet een eigen beursnotering komen en de bestuurders moeten zich zelfstandig bewijzen tegenover analisten en beleggers.  

Ondertussen wordt het leven van het achterblijvende bedrijf makkelijker. Er is een onderdeel minder waarover de bestuurders zich druk hoeven te maken, waardoor er meer aandacht uit kan gaan naar de rest van het bedrijf. Honeywell Aerospace compenseert het verlies aan inkomen bij de RemainCo met een betaling van 14,8 miljard dollar, geld dat gebruikt wordt om schulden af te lossen.

Puur automatiseringsbedrijf
Wat na de opsplitsing overblijft, is puur een automatiseringsbedrijf dat zich richt op drie – samenhangende – segmenten: bouw, industrie en duurzaamheid. Honeywell zal qua omzet in 2027 nog maar half zo groot zijn als het in 2025 was, met een omzet van 20 miljard dollar. Ook de brutowinst (ebitda) en vrije kasstroom zullen op basis van de analistenverwachtingen halveren, naar respectievelijk 4,2 miljard dollar en 3,5 miljard dollar. Het blijft wel een goed gepositioneerd bedrijf in een markt met, net als de luchtvaart, sterke groeivooruitzichten en toenemende winstgevendheid. Toch wordt Honeywell, met een verwachte koers-winstverhouding van 21, nog steeds lager gewaardeerd dan sectorgenoten als Emerson Electric en Eaton.

Verborgen pareltje
Ondertussen bezit Honeywell nog een pareltje in een van zijn afgestoten onderdelen: een AI-gerelateerd bedrijf. In 2021 fuseerde een onderdeel van de luchtvaarttak van Honeywell, Quantum Solutions, met het Britse Cambridge Quantum. Het fusiebedrijf kreeg de naam Quantinuum en opereert los van de rest van het conglomeraat. Vorig jaar haalde dit quantumcomputingbedrijf nog 600 miljoen dollar aan kapitaal op, waarmee het gewaardeerd werd op 10 miljard dollar. Honeywell heeft 56 procent van de aandelen in handen. Daarnaast is ook Nvidia aandeelhouder. In januari van dit jaar maakte Quantinuum bekend dit jaar een beursgang te willen maken, waarbij de waardering zelfs rond de 20 miljard dollar zou moeten uitkomen. Dat prijskaartje is niet onrealistisch, gezien de enorme waarderingen van bedrijven in AI-aanverwante sectoren.