Bescherming heeft een prijs
De bescherming van een beleggingsportefeuille tegen zwaar weer is niet eenvoudig. Voor niets gaat alleen de zon op. De meest directe manier om een portefeuille te beschermen is het kopen van een putoptie. Daarmee legt een belegger een minimale verkoopprijs vast. Daalt de markt scherp, dan stijgt de waarde van de put en wordt een deel van het verlies gecompenseerd. Stelselmatig een putoptie kopen als dekking is een eenvoudige aanpak, maar loopt al snel in de papieren, zeker wanneer een (forse) koersdaling lang op zich laat wachten. De betaalde optiepremie neemt een flinke hap uit het rendement.

Bescherming met winstplafond
Een redelijk alternatief is het opzetten van een zogenoemde “risk reversal”. Hierbij worden de kosten voor de aanschaf van een putoptie grotendeels gefinancierd met de verkoop van een calloptie. De ontvangen premie op de call dekt een groot deel van de kosten van de put. Zo bent u beschermd tegen forse koersdalingen. Het nadeel is dat als de rally zich op volle kracht doorzet, u een deel van de koerswinst inlevert.

Out-of-the-money putopties zijn normaal gesproken duurder dan vergelijkbare out-of-the-money callopties. Dat zit als volgt. Hoewel geen natuurwet, laat de praktijk doorgaans zien dat omdat de beurs gemiddeld genomen stijgt op de lange termijn, ervaren beleggers weten dat als er een daling plaatsvindt het plotseling en heftig gaat. Als paniek ontstaat stijgt de koers van putopties explosief. 

Als voorbeeld kijken we naar de risk reversal op de AEX index. Hiermee kan een wat grotere beleggingsportefeuille afgedekt worden.  

- Koop 950 put december AEX op 38,40
- Verkoop 1050 call december AEX op 36,90

Per saldo betaalt u 1,50 euro per optiecombinatie. Omdat de contractgrootte 100 is, bedraagt de totale investering 150 euro (exclusief transactiekosten). Let wel op met het inleggen van optieorders.

Hoe pakt deze strategie uit?

Beurscorrectie. AEX 900.
De AEX daalt in de loop van het jaar fors, en in december staan we op 900 punten. De calloptie loopt waardeloos af, en de waarde van de putoptie is opgelopen naar 5000 euro. Omdat er 150 is betaald voor de constructie, levert de strategie 4850 euro op. Het verzacht de pijn van de waardedaling van uw aandelen. De eerste daling van 5 procent (van 1000 naar 950 punten) komt voor rekening van de belegger, daarna gaat de bescherming intreden. 

Rally zet door. AEX 1100. De AEX stijgt door, de putoptie loopt waardeloos af. De short calloptie levert bij een AEX stand van 1100 een verlies op van 50 punten – dat is 5000 euro. De 150 euro voor het opzetten van de strategie komen hier nog bovenop. We gaan ervan uit dat dit verlies wordt goedgemaakt door de rest van uw beleggingsportefeuille.

Zijwaarts. AEX 1010. De kosten voor de strategie van 150 euro is het verlies en daar blijft het bij. De putoptie en de calloptie lopen beide waardeloos af.

Belang onderliggende portefeuille

Met de risk reversal kan een grote onderliggende beleggingsportefeuille van circa 100.000 euro worden afgedekt. Een AEX-optiecontract dekt 100 maal de indexwaarde af. Een risk reversal zónder onderliggende portefeuille is mogelijk, maar bij een stijgende AEX staat tegenover het verlies op de constructie geen compenserende koerswinst. Daarnaast is het goed om te beseffen dat de AEX index tegenwoordig vooral gedreven wordt door enkele grote aandelen zoals ASML. Dat kan aanzienlijk afwijken van het profiel van uw beleggingsportefeuille. Daarnaast is de strategie gebaseerd op de AEX-index als basis. Een andere invulling van de beleggingsportefeuille geeft een andere blootstelling aan de beurs, zodat een risk reversal op basis van AEX-opties (veel) minder bescherming kan bieden. 

Een afweging tussen zekerheid en potentieel 
Het is goed om na te denken of bescherming van de beleggingsportefeuille zinvol is. Een risk reversal is geen gratis verzekering. Het is een bewuste ruil: bescherming tegen forse dalingen in ruil voor het opgeven van een deel van de winst bij sterke stijgingen. Een betere nachtrust is een goed argument. Bovendien stelde Peter Lynch al: "Op de beurs is de maag het belangrijkste orgaan. Niet het brein”. Met een goede strategie zal de maag niet in de knoop raken op het moment dat koersen  eens flink dalen.