In juli leek het nog een forse stap: van zo’n 65 EUV-machines dit jaar naar 85 in 2027 en mogelijk 110 in 2028. Nu moet ASML opnieuw naar de tekentafel. Zelfs met die uitbreiding kan de chipmachinemaker de vraag van klanten niet bijhouden.

ASML verhoogde woensdag bij de derdekwartaalcijfers zijn omzetverwachting voor dit jaar van 43 tot 45 miljard euro naar 44 tot 45 miljard euro. Die bescheiden ophoging van de ondergrens kreeg gezelschap van een grotere opgave: meer machines bouwen dan drie maanden geleden was voorzien.

Het bedrijf uit Veldhoven onderzoekt vooral hoe het vanaf 2028 de productie verder kan opvoeren. Klanten kijken ondertussen steeds verder vooruit. ASML ontvangt veel bestellingen voor 2028. Sommige chipfabrikanten willen ook voor 2029 en zelfs 2030 al orders plaatsen.

“Onze klanten vragen ons elke dag om meer machines”, zei topman Christophe Fouquet. Volgens hem verwachten chipfabrikanten tot zeker 2028 onvoldoende chips te kunnen produceren om aan de vraag te voldoen. Ze willen daarom hun fabrieken uitbreiden, maar ASML kan met zijn huidige productieplannen niet alle gevraagde machines leveren.

Meer nodig dan extra fabrieken
De bouwwoede rond datacenters voor AI legt steeds meer werk op het bord van chipfabrikanten. Er zijn meer rekenchips nodig, meer geavanceerd geheugen en dus meer fabrieken. De apparatuur voor in die fabrieken wordt daarom steeds verder vooruitbesteld.

Ook binnen die fabrieken krijgt ASML meer te doen. Nieuwe generaties chips vragen om meer kritische belichtingen, waarmee de machines uiterst fijne patronen op siliciumschijven aanbrengen. Daardoor zijn voor de productie van geavanceerdere chips meer ASML-machines nodig, zelfs als het aantal geproduceerde chips gelijk blijft.

Maar een EUV-machine, die met extreem ultraviolet licht werkt, rolt niet zomaar sneller de fabriek uit. Daarvoor zijn ook meer spiegels van Zeiss, lichtbronnen van Cymer en lasers van Trumpf nodig. En vervolgens meer personeel om de machines te bouwen, extra ruimte om ze te testen en meer mensen om ze bij klanten te installeren. Het tempo in Veldhoven hangt af van wat de hele keten aankan.

Een nieuwe locatie bij Eindhoven biedt voorlopig geen uitkomst. Daar moet in 2029 de productie van oudere DUV-machines beginnen, wat ruimte kan vrijmaken voor EUV. Om in 2028 al meer te leveren, moet ASML het vooral hebben van de bestaande fabrieken en een kortere bouwtijd per machine.

De bulls rekenen al op meer
Op de Amsterdamse beurs bleef het enthousiasme binnen de perken: ASML stond in de ochtendhandel zo’n 2 procent hoger. De meer optimistisch ingestelde analisten hadden gehoopt op 90 tot 100 EUV-machines in 2027. ASML houdt het voorlopig op circa 85. Voor nieuwe aantallen moeten beleggers volgens analisten mogelijk tot januari wachten.

Voor 2028 onderzoekt het bedrijf een uitbreiding boven op de eerder voorziene capaciteit van ongeveer 110 machines. Dat aantal volgt uit twee jaarlijkse capaciteitsstappen van 30 procent na de circa 65 machines van dit jaar. Ook de consensus onder analisten ligt volgens dataleverancier Bloomberg momenteel rond 110.

Sommige analisten waren die grens echter al voorbij. De Amerikaanse zakenbank Bank of America verhoogde haar verwachting voor 2028 begin oktober van 110 naar 120 EUV-machines. Voor zowel 2029 als 2030 rekent zij op 130. ASML bevestigt nu dat de vraag groter is dan de geplande productie, maar heeft nog niet aangegeven hoeveel extra machines het kan bouwen.

TSMC is in de ramingen van Bank of America de grootste afnemer van de meest geavanceerde machines van ASML. Het Taiwanese bedrijf produceert onder meer de rekenchips van Nvidia. Daarnaast groeit de behoefte van geheugenproducenten Samsung, SK Hynix en Micron (zie onderstaande grafiek). Van de 120 machines die de bank voor 2028 verwacht, zijn er 52 bestemd voor geheugenproductie.

De bulls rekenen al op 120 EUV-machines in 2028 en 130 in de jaren daarna

Bron: verslaggeving ASML en taxaties Bank of America per 6 oktober 2026. Overzicht van geschatte aantal leveringen van low NA EUV-systemen (exclusief high NA) naar logic- en memory-fabrikanten. Logicspelers weergegeven in blauw, memoryspelers in rood. Totale aantal low- NA EUV-systemen in geel uitgelicht.

Meer uit bestaande machines halen
Terwijl beleggers op nieuwe productieaantallen wachten, halen chipfabrikanten al meer uit de machines die ze hebben. Met upgrades van ASML kunnen zij de productie opvoeren zonder op extra apparatuur te wachten.

Die vraag zorgde voor de belangrijkste operationele meevaller van het afgelopen kwartaal. Onderhoud en upgrades leverden samen 3,3 miljard euro omzet op, ongeveer 400 miljoen meer dan ASML had verwacht. Vooral de upgrades hielpen de brutomarge naar een record van 57,5 procent.

Ook nieuwe machines gaan sneller werken. De volgende versie van ASML’s EUV-systeem moet per uur 260 wafers (ronde schijven van silicium) kunnen belichten, tegen 230 nu. De eerste exemplaren komen in 2027 beschikbaar, aanvankelijk in kleine aantallen. Vanaf 2028 moet hun bijdrage groter worden. 

Hogere prijzen vanaf 2027
ASML wil daarnaast meer verdienen aan de waarde die zijn apparatuur klanten oplevert. De gesprekken met belangrijke afnemers over nieuwe prijsafspraken zijn afgerond. Financieel directeur Roger Dassen verwacht dat die vanaf 2027 gaan doorwerken in de resultaten, met het volledige effect vanaf 2028.

Analisten van het Zwitserse UBS zien prijzen als de grootste mogelijke bron van extra operationele winst. Bij een hogere productie worden de vaste kosten al over meer machines verdeeld; hogere verkoopprijzen kunnen de marges verder verbeteren. De omvang van de afgesproken verhogingen heeft ASML niet bekendgemaakt.

Tijdens de beleggersdag in juni 2027 actualiseert ASML zijn langetermijnvisie. De belangstelling voor machines tot in 2030 geeft het bedrijf reden om verder uit te breiden. Hoeveel daarvan al in 2027 en 2028 geleverd kunnen worden, is de vraag waarop beleggers eerder antwoord willen.